Hotels and Hostels

The establishment actively cooperates with relevant external stakeholders on sustainable development issues, such as environmental, social, cultural, educational, economic, quality, human rights, health, risk and crisis management issues. Where relevant, cooperation with stakeholders involved in the protection and enhancement of local historical, archaeological, cultural and spiritually significant sites and traditions is encouraged. It is strongly recommended to select cooperation partners based on the local context, or issues, risks, or areas for improvement identified in criterion 1.2.

For establishments with more than 50 employees, a minimum of 2 active cooperations with relevant stakeholders are in place. Establishments with less than 50 employees have a minimum of 1 active partnership cooperation with a relevant stakeholder. At least 1 cooperation focuses on the area surrounding the establishment (regional/local); where 2 partnerships are required, the second cooperation could focus on the support of projects in other geographical areas. Cooperations may focus on environmental education or awareness-raising, social-cultural collaboration, or sustainable regional development.

Relevant stakeholders include (but are not limited to) non-governmental organisations, local community groups, local authorities, residents, local schools, management authorities of protected areas, heritage institutions, or sustainability-focused civil society organisations, etc.

To be approved, it is an active two-way cooperation between the establishment and the relevant stakeholders, providing benefits for both parties. An active cooperation is a mutually beneficial relationship involving at least 1 form of interaction during the certification period, such as: co-organisation of an event or public initiative; joint development and implementation of educational or community-based projects; employee volunteering during work hours; joint fundraising efforts or in-kind support that go beyond one-off donations. Passive support, such as donations alone without interaction, the sole purchasing of products, or one-sided communication, does not qualify as active cooperation.

If the establishment is part of a chain, collaborations may align with the broader chain’s strategic collaborations, provided that they are tailored to the specific applicant establishment.

Examples of active collaborations include:

1. protection of natural and culturally sensitive areas;
2. projects addressing the impacts of climate change;
3. creation of outdoor infrastructure (establishment of environmentally friendly boat mooring places, nature trails) that can also be used by the public;
4. activities with schools or communities working with environmental or educational initiatives;
5. activities with people with additional needs (vulnerable and/or less-resourced groups);
6. activities promoting social justice and equal rights;
7. provision of basic food, water, and energy services, as well as health and sanitation services in communities;
8. supporting museums to promote local heritage; and/or
9. cooperation with local community groups/destination management organisations/authorities on sustainable tourism planning and management in the destination, local infrastructure and social community development projects (e.g. sanitation).

Collaborations based solely on purchasing local products or supporting standalone biodiversity conservation activities do not fulfil this criterion (the latter is covered in criterion 7.11).

The establishment implements an annual, structured feedback process through which staff evaluate the establishment’s environmental and social performance.

The feedback is collected, analysed and used to inform actions or improvements. The process not only gathers suggestions but also monitors trends in staff perceptions and satisfaction related to sustainability and management engagement. Results are shared with staff, and responses to the feedback are formulated and communicated within 2 months.

Feedback is collected through regular surveys, feedback meetings, or digital/physical suggestion boxes managed by the Green Key Establishment Representative or another responsible person. Feedback may be anonymous, and multiple formats are offered to ensure inclusiveness.

Green Key provides a standardised staff survey (available in the Green Key Toolbox) that may be used or integrated into the feedback process.

For first-time applicants, a written plan describes how the staff feedback process will be implemented and how results will be reviewed and used to support improvements.

Όπου υπάρχουν ουρητήρια, αυτά είτε διαθέτουν ατομικούς αισθητήρες ανίχνευσης, είτε κουμπί (με έκπλυση που δεν υπερβαίνει τα 3 λίτρα ή 0,79 US gallons ανά έκπλυση), είτε λειτουργούν χωρίς νερό.

Όπου χρησιμοποιούνται ουρητήρια χωρίς νερό, το σύστημα συντηρείται σύμφωνα με τις προδιαγραφές του κατασκευαστή.

Ορισμένα μοντέλα ουρητηρίων εξοικονόμησης νερού ή ουρητηρίων χωρίς νερό ενδέχεται να απαιτούν συχνότερη συντήρηση ή καθαρισμό για τη διασφάλιση της υγιεινής και τον έλεγχο των οσμών, ιδιαίτερα σε κοινόχρηστους χώρους υψηλής χρήσης. Οι εγκαταστάσεις ενθαρρύνονται να επιλέγουν ουρητήρια με αποδεδειγμένη απόδοση και ανθεκτικότητα και να ενσωματώνουν κατάλληλο προγραμματισμό συντήρησης και εκπαίδευση προσωπικού ως μέρος της διαδικασίας προμήθειας και εγκατάστασης.

Το παρόν κριτήριο εφαρμόζεται σε ουρητήρια που βρίσκονται σε κοινόχρηστους χώρους της εγκατάστασης (π.χ. χώροι υποδοχής, εστιατόρια, κοινόχρηστες εγκαταστάσεις) και σε χώρους προσωπικού.

Τουλάχιστον 50% της ενέργειας που χρησιμοποιείται για θέρμανση και ψύξη στην εγκατάσταση προέρχεται από ανανεώσιμες πηγές, για ελάχιστη συνεχόμενη περίοδο 3 μηνών. Το κριτήριο αυτό εφαρμόζεται επίσης στην ενέργεια για παραγωγή ζεστού νερού και διαδικασίες μαγειρέματος.

Η ανανεώσιμη ηλεκτρική ενέργεια για θέρμανση και ψύξη μπορεί να παράγεται στον χώρο της εγκατάστασης ή να προμηθεύεται εξωτερικά, κατά προτίμηση από κοντινό πάροχο.

Αποδεκτές εναλλακτικές έναντι συστημάτων βασισμένων σε ορυκτά καύσιμα και πυρηνική ενέργεια περιλαμβάνουν:

α) ηλιακά συστήματα θερμικής ενέργειας (π.χ. ηλιακοί συλλέκτες για ζεστό νερό ή για θέρμανση χώρου)
β) γεωθερμικά συστήματα και αντλίες θερμότητας αέρα/εδάφους
γ) βιοαέριο και βιοδιασπώμενο κλάσμα των καυσίμων βιομάζας (π.χ. τεμαχίδια ξύλου ή πριονίδια, γεωργικά απόβλητα)
δ) αιολική ενέργεια
ε) υδροηλεκτρική ενέργεια που παράγεται σύμφωνα με τους ισχύοντες περιβαλλοντικούς κανονισμούς και η οποία έχει σχεδιαστεί και λειτουργεί με τρόπο που ελαχιστοποιεί τις επιπτώσεις στα υδάτινα οικοσυστήματα και τη βιοποικιλότητα
ζ) ηλεκτρική θέρμανση/ψύξη από φωτοβολταϊκά συστήματα (όταν η ηλεκτρική ενέργεια προέρχεται από πιστοποιημένες ανανεώσιμες πηγές)
η) αντλίες θερμότητας αέρα ή εδάφους που λειτουργούν με ανανεώσιμη ηλεκτρική ενέργεια·
θ) πιστοποιημένη ανανεώσιμη ηλεκτρική ενέργεια, από ηλιακή, αιολική, υδροηλεκτρική ή άλλες πηγές, που χρησιμοποιείται για να ηλεκτροδοτήσει συστήματα κλιματισμού
ι) δίκτυα τηλεθέρμανσης/τηλεψύξης όπου η κύρια πηγή ενέργειας είναι η γεωθερμία, ή/και πιστοποιημένη βιομάζα βιώσιμης προέλευσης, ή/και θερμότητας από βιομηχανικά απόβλητα που χρησιμοποιείται μέσα σε ένα πλαίσιο ανανεώσιμης ενέργειας  

κ) πιστοποιημένα βιώσιμα βιοκαύσιμα (π.χ. βιοντίζελ) σύμφωνα με την Οδηγία της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τις ανανεώσιμες ενέργειες (ΕΕ red II / red III) ή τα παγκοσμίως αναγνωρισμένα συστήματα πιστοποίησης (π.χ. RSB, ISCC)
λ) αποδοτικά συστήματα βιομάζας όπως σύγχρονοι λέβητες ή σόμπες πέλλετ, που πληρούν το πρότυπο EN 303-5 (κλάση 5) ή ισοδύναμα πρότυπα για αποδοτικότητα ενέργειας και χαμηλές εκπομπές 
μ) πιστοποιημένα καύσιμα βιομάζας (π.χ. πέλλετ, ροκανίδια, μπρικέτες) με πιστοποίηση FSC, PEFC ή ισοδύναμη.

Η τύρφη δεν θεωρείται ανανεώσιμη πηγή ενέργειας και δεν συνυπολογίζεται στο απαιτούμενο μερίδιο του 50%.

Όταν χρησιμοποιούνται υβριδικά συστήματα, το ποσοστό ανανεώσιμης ενέργειας υπολογίζεται ως ποσοστό της συνολικής ετήσιας ενεργειακής ζήτησης για θέρμανση και ψύξη, βάσει αξιόπιστων δεδομένων (π.χ. λογαριασμοί κοινής ωφέλειας, έξυπνοι μετρητές ή ανεξάρτητες αξιολογήσεις).

Η εγκατάσταση πραγματοποιεί ετήσιο έλεγχο διαρροών για όλα τα συστήματα που περιλαμβάνουν ψυκτικά υγρά και καταγράφει όλες τις περιπτώσεις αναπλήρωσης ψυκτικών υγρών εντός του τελευταίου πλήρους ημερολογιακού έτους. Για κάθε αναπλήρωση ψυκτικού υγρού, η εγκατάσταση καταγράφει κατ’ ελάχιστον: 

• τον τύπο του ψυκτικού υγρού που χρησιμοποιήθηκε (π.χ. R404A, R134a, R600a, R290 
• την ποσότητα του ψυκτικού υγρού που αναπληρώθηκε, εκφρασμένη σε κιλά (kg) ή CO2e.

Αυτή η καταγραφή υπογράφεται από πιστοποιημένο τεχνικό ή εξουσιοδοτημένο εργαζόμενο, σύμφωνα με τους κανονισμούς που διέπουν τον χειρισμό του F-αερίου και τις επεμβάσεις στο κύκλωμα του ψυκτικού υγρού. Οποιαδήποτε αναπλήρωση ψυκτικού υγρού καταγράφεται επίσης ως συμβάν διαρροής και αντανακλάται στην λογιστική εκπομπών άνθρακα και τον υπολογισμό του κλιματικού αποτυπώματος (βλ. κριτήριο 4.27).

Αν δεν πραγματοποιήθηκε καμιά αναπλήρωση υγρού κατά την διάρκεια του προηγούμενου ημερολογιακού έτους, η εγκατάσταση παρέχει γραπτή δήλωση από πιστοποιημένο τεχνικό ή εξουσιοδοτημένο  ειδικευμένο εργαζόμενο ότι δεν εντοπίστηκε καμιά διαρροή και ότι καμιά αναπλήρωση δεν ήταν απαραίτητη. Συστήματα με ποσότητα ψυκτικού υγρού ισοδύναμου κάτω των 5 τόνων CO2, και ερμητικά σφραγισμένο σύστημα με φορτίο κάτω από 10 tCO2e, εξαιρούνται από τις απαιτήσεις ελέγχου διαρροών. Ωστόσο συνιστάται η προληπτική συντήρηση.

Όπου είναι εφαρμόσιμο, η εγκατάσταση ενθαρρύνεται να επιλέγει εξοπλισμό που χρησιμοποιεί φυσικά ψυκτικά μέσα όπως R600a (ισοβουτάνιο), R290 (προπάνιο), ή άλλα με GWP (Global Warming Potential) κάτω από 100.

Η εγκατάσταση διαθέτει σύστημα διαχωρισμού και επαναχρησιμοποίησης οργανικών αποβλήτων. Τα οργανικά απόβλητα περιλαμβάνουν υπολείμματα τροφίμων και κηπευτικά απόβλητα, καθώς και άλλα βιοδιασπώμενα υλικά, όπως κατακάθια καφέ, φλούδες φρούτων και λαχανικών, φύλλα τσαγιού και, όπου είναι εφικτό, κομποστοποιήσιμες συσκευασίες. Για να διασφαλιστεί ότι τα απόβλητα τροφίμων και τα κηπευτικά απόβλητα παραμένουν μη μολυσμένα και κατάλληλα για τις αντίστοιχες μεθόδους επεξεργασίας, η εγκατάσταση διατηρεί σαφή διαχωρισμό μεταξύ των πηγών οργανικών αποβλήτων, πριν την επιλογή οποιασδήποτε μεθόδου επεξεργασίας (π.χ. κομποστοποίηση, βιοαέριο, εξωτερική συλλογή).

Η εγκατάσταση υιοθετεί τουλάχιστον 1 από τις ακόλουθες προσεγγίσεις για τη διαχείριση οργανικών αποβλήτων:

α) Τα οργανικά απόβλητα κομποστοποιούνται εντός του χώρου: η κομποστοποίηση στον χώρο της εγκατάστασης ενθαρρύνεται και περιλαμβάνει όλα τα κατάλληλα για κομποστοποίηση απόβλητα τροφίμων και κηπευτικά απόβλητα. Σε αυτή την περίπτωση, η εγκατάσταση ορίζει υπεύθυνο άτομο για τη διαδικασία κομποστοποίησης. Το άτομο αυτό έχει λάβει κατάλληλη εκπαίδευση ή καθοδήγηση σχετικά με τις διαδικασίες κομποστοποίησης και την ασφάλεια. Η εκπαίδευση αυτή πρέπει να τεκμηριώνεται. Η εγκατάσταση εξηγεί πώς χρησιμοποιείται το παραγόμενο κομπόστ, όπως σε διαμόρφωση τοπίου, κηπουρική ή τοπική γεωργία. Συνιστάται η χρήση του κομπόστ ως λίπασμα για πράσινους χώρους ή λαχανόκηπους εντός της εγκατάστασης.

β) Τα οργανικά απόβλητα συλλέγονται από εξωτερικό πάροχο για κομποστοποίηση, παραγωγή βιοαερίου ή άλλες μορφές περιβαλλοντικά ορθής επεξεργασίας. Αυτό μπορεί να περιλαμβάνει υποδομές κομποστοποίησης, αναερόβιους χωνευτές ή βιομηχανικές μονάδες επεξεργασίας που παράγουν ενέργεια ή λιπάσματα από οργανική ύλη. Εάν επιλεγεί αυτή η μέθοδος, η εγκατάσταση παρέχει τεκμηρίωση που επιβεβαιώνει την ονομασία του παρόχου υπηρεσιών, το είδος οργανικών αποβλήτων που δέχεται (π.χ. υπολείμματα τροφίμων, κηπευτικά, βιοδιασπώμενες συσκευασίες) και την τελική χρήση ή μέθοδο επεξεργασίας (π.χ. κομποστοποίηση, βιοαέριο, γεωργική χρήση).

γ) Υπολείμματα τροφίμων και άλλα κατάλληλα οργανικά απόβλητα συλλέγονται και διανέμονται σε τοπικές φάρμες για χρήση ως ζωοτροφή. Η πρακτική αυτή είναι εφικτή μόνο εάν η εθνική ή τοπική νομοθεσία επιτρέπει τη χρήση αποβλήτων τροφίμων για ζωική κατανάλωση. Σε αυτή την περίπτωση, η εγκατάσταση συμμορφώνεται με όλες τις εφαρμόσιμες υγειονομικές απαιτήσεις, κανόνες αποθήκευσης και μεταφοράς και παρέχει τεκμηρίωση της συμμόρφωσης της. Εάν η πρακτική αυτή περιορίζεται ή απαγορεύεται από τη νομοθεσία, η εγκατάσταση ακολουθεί τη νομοθεσία.

Για κομποστοποίηση στον χώρο της εγκατάστασης ισχύουν οι τοπικοί και εθνικοί νόμοι καθώς και οι ακόλουθες πρακτικές:

• διατήρηση ισορροπίας μεταξύ υλικών πλούσιων σε άζωτο («πράσινα») και υλικών πλούσιων σε άνθρακα («καφέ») για να διασφαλιστεί η αποτελεσματική αποσύνθεση
• τακτικός αερισμός του κομπόστ (όπως ορίζεται εσωτερικά) για τη διατήρηση των επιπέδων οξυγόνου
• παρακολούθηση της υγρασίας ώστε να αποφεύγονται αναερόβιες συνθήκες ή ξήρανση
• προστασία του κομπόστ από παράσιτα και έντονες βροχοπτώσεις με την χρήση κατάλληλων καλυμμάτων ή συστήματα προστασίας
• το κομπόστ τοποθετείται και αντιμετωπίζεται με τρόπο που αποτρέπει δυσάρεστες οσμές και δεν επηρεάζει χώρους επισκεπτών ή προσωπικού

Σημείωση για εθνική προσαρμογή: Στη Γαλλία, το παρόν κριτήριο είναι υποχρεωτικό.

Η εγκατάσταση εφαρμόζει μέτρα για την υπεύθυνη διαχείριση των ψηφιακών πρακτικών της και του εξοπλισμού πληροφορικής, με στόχο:
• τη μείωση κατανάλωσης ενέργειας
• την παράταση της διάρκειας ζωής του εξοπλισμού
• τη μείωση άσκοπης μετάδοσης και αποθήκευσης δεδομένων.

Η εγκατάσταση εφαρμόζει ελάχιστο αριθμό μέτρων, ανάλογα με τον αριθμό των εργαζομένων στην εγκατάσταση: 
• αν έχει λιγότερους από 50 εργαζόμενους, εφαρμόζει τουλάχιστον 1 μέτρο 
• αν έχει περισσότερους από 50 εργαζόμενους, εφαρμόζει τουλάχιστον 3 μέτρα.

Παραδείγματα μέτρων:

α) πιο αποδοτική ψηφιακή επικοινωνία με μείωση της συχνότητας ή του μεγέθους μαζικών email και ενημερωτικών δελτίων, απεγγραφή πλατφόρμες ή ψηφιακές υπηρεσίες που δεν χρησιμοποιούνται, και απενεργοποίηση αχρείαστων auto-play ή αυτόματων λειτουργιών συγχρονισμού στο cloud

β) επιλογή ψηφιακών υποδομών χαμηλού αντίκτυπου με επιλογή υπηρεσιών δεδομένων ή παρόχους φιλοξενίας ιστοσελίδων με χαμηλότερες εκπομπές άνθρακα ή που χρησιμοποιούν κέντρα δεδομένων που λειτουργούν με ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. Θα πρέπει να προτιμηθούν πάροχοι με δημοσιευμένους στόχους περιβαλλοντικής απόδοσης ή αναφορές βιωσιμότητας

γ) προμήθεια εξοπλισμού πληροφορικής χαμηλού αντίκτυπου, όπως :
• ενεργειακά αποδοτικά μοντέλα
• ανακατασκευασμένος ή μεταχειρισμένος εξοπλισμός σε καλή κατάσταση λειτουργίας
• εξοπλισμός με μεγαλύτερη διάρκεια ζωής και εγγυήσεις για δυνατότητα επισκευής

δ) ενθάρρυνση υπεύθυνης ψηφιακής χρήσης από το προσωπικό με ανάλογες πολιτικές ή εσωτερική ευαισθητοποίηση σε θέματα όπως:
• απενεργοποίηση οθονών και συσκευών σε αδράνεια,
• αποφυγή περιττού streaming ή μείωση της ανάλυσης των βίντεο 
• διαγραφή αχρείαστων ψηφιακών αρχείων και emails,
• χρήση λειτουργιών εξοικονόμησης ενέργειας (π.χ. λειτουργία σε σκοτάδι, ρύθμιση εξοικονόμησης ενέργειας) 
• υπεύθυνη χρήση εργαλείων τεχνητής νοημοσύνης

ε) περιορισμός ψηφιακών εκπομπών επισκεπτών, όπως για παράδειγμα:
• αποφυγή υπηρεσιών ψυχαγωγίας υψηλών εκπομπών (π.χ. πλατφόρμες συνεχούς ροής) στα δωμάτια επισκεπτών
• ρυθμίσεις οικολογικής λειτουργίας ή οθόνης χαμηλής ενέργειας σε κοινόχρηστες συσκευές

ζ) οργάνωση δραστηριοτήτων ευαισθητοποίησης ή εκπαίδευσης προσωπικού σχετικά με υπεύθυνες ψηφιακές πρακτικές και τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις των συστημάτων πληροφορικής, προαιρετικά και για τους επισκέπτες ( π.χ. μέσω σήμανσης, e-learning, ψηφιακών οδηγών). Αυτές οι συνεδρίες μπορούν να καλύψουν θέματα όπως οικολογικός σχεδιασμός ή ψηφιακές υπηρεσίες, ηθική χρήση δεδομένων, συμπερίληψη, και προσβασιμότητα (ενθαρρύνοντας μια κουλτούρα ψηφιακής υπευθυνότητας μέσα στην εγκατάσταση) 

η) μείωση του περιβαλλοντικού αποτυπώματος της ψηφιακής παρουσίας της εγκατάστασης:

• με αξιολόγηση ή πιστοποίηση της περιβαλλοντικής απόδοσης της ιστοσελίδας μόνο όταν η εγκατάσταση έχει τα εργαλεία ή την εσωτερική ικανότητα να την βελτιώσει 
• βελτιώνοντας την ιστοσελίδα ως προς την ενεργειακή της απόδοση (π.χ. ελαφρύς σχεδιασμός, μειωμένο μέγεθος αρχείου, φιλοξενία ιστοσελίδων με ανανεώσιμες πηγές ενέργειας)

Η χρήση των απορρυπαντικών πιάτων και των υγρών ξεβγάλματος περιορίζεται στο ελάχιστο (χρησιμοποιείται η σωστή δοσολογία) και τα προϊόντα αυτά πρέπει να διαθέτουν διεθνώς ή εθνικά αναγνωρισμένο οικολογικό σήμα.

Αυτό ισχύει τόσο για τα απορρυπαντικά πλυσίματος στο χέρι όσο και για τα απορρυπαντικά πλυντηρίου και δεν περιλαμβάνει τα προϊόντα μουλιάσματος, τα προϊόντα στεγνώματος και τα προϊόντα αφαλάτωσης. 

Η συμμόρφωση με το κριτήριο αποδεικνύεται βάσει ποσοτήτων (σε όγκο ή βάρος) των προϊόντων τακτικού καθαρισμού που αγοράστηκαν κατά την περίοδο αναφοράς χρησιμοποιώντας τα αρχεία αγορών ως βάση υπολογισμού. Η περίοδος αναφοράς αντιστοιχεί στους τελευταίους 24 μήνες πριν την επιθεώρηση (ή 6 μήνες για όσους υποβάλλουν αίτηση για πρώτη φορά).

Η εγκατάσταση εφαρμόζει ουσιαστικές πρωτοβουλίες, σε σχέση με την βιοποικιλότητα, που ευνοούν τις συνθήκες εντός ή γύρω από τον χώρο της (βλ. επίσης κριτήρια 1.2 και 1.3). Οι δράσεις αυτές υποστηρίζουν πάντα τοπικά είδη χλωρίδας και πανίδας και προσαρμόζονται στο πλαίσιο και την κλίμακα της εγκατάστασης.

• Εγκαταστάσεις με χώρους πρασίνου παρέχουν τουλάχιστον 2 δράσεις βιοποικιλότητας, εκ των οποίων τουλάχιστον 1 πραγματοποιείται εντός των χώρων πρασίνου της εγκατάστασης. 

• Εγκαταστάσεις σε αστικές περιοχές  με/ή χωρίς χώρους πρασίνου παρέχουν τουλάχιστον 1 δράση βιοποικιλότητας. 

Παραδείγματα δράσεων περιλαμβάνουν:

α) αποκατάσταση της άγριας φύσης σε τουλάχιστον 10% της εξωτερικής έκτασης, προσαρμοσμένη στο περιβάλλον της εγκατάστασης (π.χ. μη διαχειριζόμενες φυσικές περιοχές, εξελισσόμενοι χώροι με βλάστηση, θαμνώδεις εκτάσεις, περιοχές αναδάσωσης)

β) δημιουργία ή διατήρηση περιοχών πρασίνου, φιλικών προς επικονιαστές, που καλύπτουν τουλάχιστον το 10% της συνολικής εξωτερικής έκτασης

γ) δημιουργία ή διατήρηση πράσινων στεγών ή/και κάθετων πράσινων τοίχων που καλύπτουν τουλάχιστον το 10% της επιφάνειας στέγης ή τοίχων

δ) χρήση τοπικών ή κλιματικά προσαρμοσμένων ειδών (μη εισβλητικών ειδών) για πράσινες στέγες, πράσινους τοίχους, κήπους και λοιπούς εξωτερικούς χώρους

ε) παροχή ευνοϊκών συνθηκών για τοπικά είδη (π.χ. φωλιές πουλιών, ξενοδοχεία εντόμων (για ένα είδος), μελισσοκυψέλες, διάδρομοι και περάσματα άγριων ζώων κ.λπ.). Οι χώροι αυτοί πρέπει να είναι κατάλληλοι για τα τοπικά είδη, σωστά τοποθετημένοι και να συντηρούνται τακτικά ώστε να παραμένουν κατάλληλοι

ζ) προστασία οικοτόπων τοπικών ειδών (χερσαίων ή υδάτινων/θαλάσσιων, π.χ. περιοχές ωοτοκίας χελωνών, μαγκρόβια δάση, κοραλλιογενείς ύφαλοι, λιβάδια επικονιαστών όπως πεταλούδες, νεκρό ξύλο και άλλα φυσικά στοιχεία) εντός ή κοντά στις εγκαταστάσεις μέσω μείωσης φωτισμού και θορύβου (συμπεριλαμβανομένων εξωτερικών χώρων ευεξίας που βρίσκονται σε ή κοντά σε φυσικούς οικοτόπους). Ο οικότοπος πρέπει να έχει εντοπιστεί και να έχουν εφαρμοστεί σαφή προστατευτικά μέτρα

η) εντοπισμός και εξάλειψη πιθανών οικολογικών παγίδων στους χώρους της εγκατάστασης (π.χ. κάλυψη δομικών κοιλοτήτων, κενών ή μικρών κλειστών χώρων, που μπορεί να προσελκύσουν άγρια ζώα σε μη ασφαλείς περιοχές)

θ) υποστήριξη, το λιγότερο 1 φορά ετησίως,  τοπικής/περιφερειακής/εθνικής οργάνωσης που δραστηριοποιείται στην προστασία της βιοποικιλότητας στην περιοχή ή περιφέρεια

ι) συμμετοχή στην αποκατάσταση άγριας φύσης, συντήρηση ή ανάπλαση τοπικών πάρκων ή δημόσιων χώρων πρασίνου

κ) συνεργασία με τις τοπικές/περιφερειακές/εθνικές αρχές ή ΜΚΟ για πιο πράσινες πόλες (π.χ. δενδροφυτεύσεις, οικολογικοί διάδρομοι επικονιαστών, πράσινες στέγες)

λ) φιλοξενία ή παραχώρηση χώρου για σεμινάρια, εκδηλώσεις ευαισθητοποίησης ή εργαστήρια ειδικών, που σχετίζονται με την βιοποικιλότητα. 

Σε ορισμένες περιοχές (π.χ. κάποιες αστικές περιοχές), οι κυψέλες μελισσών ή μεγάλα «ξενοδοχεία» εντόμων είναι κατάλληλα μόνο υπό συγκεκριμένες οικολογικές και κανονιστικές συνθήκες (όπου προτιμώνται μικρά, φυσικά ή διάσπαρτα στοιχεία), και θα πρέπει να δοθεί προτεραιότητα σε εναλλακτικές πρωτοβουλίες. 

Συνιστάται η εγκατάσταση να αναζητά υποστήριξη από εξωτερικούς ειδικούς οργανισμούς ή ενώσεις, για τον σχεδιασμό και την υλοποίηση δράσεων βιοποικιλότητας, καθώς και οι πρωτοβουλίες αυτές να βασίζονται στην αξιολόγηση των κινδύνων και των ευκαιριών που σχετίζονται με τη βιοποικιλότητα και τη φύση (κριτήριο 7.12).

Το κριτήριο εφαρμόζεται τόσο στους εργαζόμενους όσο και σε εξωτερικούς συνεργάτες ή εταιρείες συντήρησης χώρων πρασίνου που έχουν αναλάβει σχετικές εργασίες.

Σημείωση για εθνική προσαρμογή: Στη Σουηδία ισχύουν τα εξής:

• εγκαταστάσεις με μικρούς χώρους πρασίνου (< 1000 m²) παρέχουν τουλάχιστον 2 δράσεις βιοποικιλότητας, εκ των οποίων τουλάχιστον 1 πραγματοποιείται εντός των χώρων πρασίνου της εγκατάστασης 

• εγκαταστάσεις με μεγαλύτερους χώρους πρασίνου (> 1000 m²) παρέχουν τουλάχιστον 3 δράσεις βιοποικιλότητας, εκ των οποίων τουλάχιστον 2 πραγματοποιούνται εντός των χώρων πρασίνου της εγκατάστασης 

• εγκαταστάσεις σε αστικές περιοχές με/ή χωρίς χώρους πρασίνου παρέχουν τουλάχιστον 1 δράση βιοποικιλότητας. 

The establishment ensures that its operations, developments, and guest experiences respect Indigenous Peoples while safeguarding their rights and access to essential resources and culturally significant sites. This includes a commitment to cultural integrity, equitable benefit-sharing, and the protection of social and environmental well-being.

To conform with this criterion, the establishment assesses whether Indigenous Peoples are present within a 100km radius of the establishment. When assessing the presence of Indigenous Peoples, the establishment may refer to publicly available or locally recognised information, including:

• recognised Indigenous people or territories in the area;
• Indigenous cultural, historical, archaeological, or spiritual sites, routes, traditions, or practices; and
• UNESCO World Heritage or Intangible Cultural Heritage designations associated with Indigenous people.

If the assessment confirms that no Indigenous Peoples or Indigenous cultural assets are present within this radius, this criterion is considered Not Applicable (N/A).

Where Indigenous Peoples are identified, the establishment ensures that its guest-facing activities, site management, and development decisions respect Indigenous rights, culture, and access to resources. This means that the establishment ensures that:

• all representations of Indigenous people (e.g. guest materials, performances, crafts, storytelling, décor) are developed in consultation with relevant Indigenous people. This includes written consent, and fair compensation, where applicable;
• the authenticity and essence of Indigenous rituals, dances or ceremonies shared with tourists are preserved and presented in alignment with community-approved practices, including those recognised as UNESCO intangible cultural heritage;
• any re-design of community spaces or biodiversity-related initiatives (e.g. green space creation, native species planting, habitat restoration, nature-based tourism experiences) integrates traditional or Indigenous ecological knowledge and includes consultation to identify and mitigate risks of cultural or social degradation (e.g. displacement, loss of traditions);
• access to essential services and resources (e.g. food, water, healthcare, sanitation, education, livelihoods, natural resources, or culturally significant sites) is not restricted or compromised by the establishment’s operations;
• if applicable, free, prior, and informed written consent (FPIC) is obtained for the use or acquisition of land and water resources, and strictly complies with local zoning, heritage, and environmental protection regulations; and
• essential on-site services (e.g. medical facilities) are shared with surrounding communities when such services are otherwise unavailable.